Vlaanderen neemt deel aan een nieuw Interreg Europe-project: KARMA. Dat zet in op de koppeling van lokaal klimaatbeleid en circulaire bouwstrategieën met het Lokaal Energie- en Klimaatpact als startpunt. We zoeken samen met onze Europese partners hoe onze steden en gemeenten via het duurzaam beheer van bouw- en sloopafval, maar ook circulair ontwerp, aanbesteden en hergebruik in de bouw, …de transitie naar een klimaatneutrale samenleving kunnen versnellen.

Circulaire bouw -en verbouwstrategieën lokaal verankeren brengt klimaatdoelen dichterbij

Sloop, bouw- en verbouwactiviteiten zijn in dichtbevolkt Vlaanderen goed voor 35% van ons afval en 5 à 12% van de nationale CO2-uitstoot. Met de omslag naar een circulaire (ver)bouweconomie valt veel klimaatwinst te boeken.

foto by Anna Fotografie – An Nelissen

De voorbije jaren zagen we steeds meer circulair aanbestede bouwprojecten, met een circulair ontwerp, voorbeelden van veranderingsgerichte, aanpasbare of verplaatsbare gebouwen, compacte woonvormen en woonprojecten met gedeelde functies. We zien renovaties en nieuwbouw met hergebruikt sloopmateriaal, gerecycleerde inrichting en uitrusting, biobased materialen… Stilaan winnen circulaire doelstellingen veld in het lokaal beleid, veelal met de centrumsteden op kop. 

Zo ook in Leuven met de circulaire renovatie van drie studio’s als onderdeel van de ambitie klimaatneutraal te zijn in 2030. Bouwmaterialen werden maximaal gerecupereerd en de inrichting is demonteerbaar. Het levert leerlessen op voor toekomstige circulaire projecten

Maar hoe zorgen we ervoor dat projecten zoals deze in elke Vlaamse gemeente uit de grond rijzen?

Met het project KARMA leggen we de link tussen het lokaal klimaatbeleid en circulaire bouwstrategieën. Zeven partners uit vijf Europese landen nemen de komende drie jaar een lokaal of regionaal beleidsinstrument onder handen. De stad Hamburg is lead partner. Tijdens een eerste bezoek in mei 2023 konden we kennis maken met de ambities van de stad op het vlak van ecologische en klimaatadaptatieve bouw- en stadsontwikkeling.

Een (tijdelijk) paviljoen met herbruikbaar (rest)materiaal in het kader van de architectuurzomer 2023 in Hamburg. Bijna 280 duurzame bouwinitiatieven en evenementen werden voor het voetlicht geplaatst.

In Vlaanderen verkennen we de mogelijkheden van het Lokaal Energie- en Klimaatpact (LEKP), de inspanningsverbintenis tussen Vlaanderen en de gemeenten om de transitie in het energie- en klimaatbeleid aan te passen of aan te vullen. Het instrument sloeg aan en werd door bijna elke Vlaamse stad en gemeente onderschreven.  Daarom is het ook zo beloftevol om circulaire initiatieven lokaal aan de man te brengen en te ondersteunen. Circulaire doelstellingen, tools en projecten zouden zo op de lokale agenda kunnen komen. Het Agentschap Binnenlands Bestuur, VVSG en andere organisaties vormen het klankbord en beslissen mee over de belangrijkste stappen die we gaan zetten.

 

Op 17 en 18 oktober trekt Vlaanderen Circulair, samen met de VVSG, naar Sucueva in Roemenië, om samen met projectpartners en stakeholders uit Italië, Hongarije, Roemenië en Duitsland goede praktijken en beloftevolle ideeën uit te wisselen. Door heel diverse lokale en regionale projectpartners samen te brengen met verschillende perspectieven, ervaringen en bestuurscontexten leren we van elkaar. Met personeelsuitwisselingen tussen partners en werkgroepen verkennen we  de haalbaarheid van circulaire bouwstrategieën. Parallel lopen we een traject met de Vlaamse partners en zoeken we naar aanvullende, circulaire doelstellingen en maatregelen die haalbaar zijn en de huidige klimaatinspanningen van Vlaamse steden en gemeenten versterken.

Gerelateerde blogberichten

Bouw

10/06/2025

Van afbraak tot aanpak: een inspirerende duik in urban mining en materialenbanken tijdens KARMA’s eerste Staff Exchange

Herbruikbare inspiratie opdoen, netwerken smeden en circulariteit tastbaar maken: dat is de allereerste KARMA Staff Exchange in een notendop. Met ‘ urban mining for reuse’ als centraal thema stond de...
Lees meer
Bouw

10/06/2025

Circulair bouwen aan de toekomst: Openbare ruimte en infrastructuur in beweging

Onze openbare ruimte is meer dan bestrating, groen en verlichting. Het is de plek bij uitstek waar we leven, ons verplaatsen, elkaar ontmoeten en de stad ervaren. Tegelijk vragen al die wegen, pleinen...
Lees meer
Bouw

09/05/2025

Een shot circulaire inspiratie tijdens KARMA Partnermeeting

De partners van KARMA kwam samen in Mechelen voor de 6de interregionale meeting en brachten stakeholders mee. De Roemeense, Hongaarse, Italiaans, Duitse en Vlaamse partners versterken in KARMA hun...
Lees meer
Bouw

26/03/2025

KARMA updates

Vind hier de updates van het KARMA project. Eind 2024 kwamen de projectpartners en hun stakeholders bijeen voor hun 5e Interregionale Meeting in Bergstrasse. Tijdens deze driedaagse bijeenkomst werden...
Lees meer